«Ἐν τοῖς ἴχνεσι τῶν Φθιωτῶν Ἁγίων»
Διαδρομή αφιερωμένη στους Αγίους της Φθιώτιδας (Απόστολος Ηρωδίων, Αγία Ιερουσαλήμ, Όσιοι Αγάθων, Νικήτας, Αθανάσιος Μετεωρίτης, Δαβίδ ο Γέρων, Σεραφείμ Δομβοΐτης κ.α.).
-
Ευαγγελιστή Λουκά στη Λαμία
Ο Ευαγγελιστής Λουκάς είναι ο πολιούχος της Λαμίας. Στο ομώνυμο ύψωμα με το πυκνό αλσύλλιο είναι κτισμένη μικρή εκκλησία αφιερωμένη στον Ευαγγελιστή, που χρονολογείται στα 1910, καθώς και μεγαλύτερη νεωτερική εκκλησία.
-
Ι. Ν. Παναγίας Δέσποινας Λαμίας
Ο Ιερός Ναός Παναγίας Δέσποινας είναι ενοριακός ναός κοντά στο Κάστρο της Λαμίας. Ανεγέρθηκε το 1730 επάνω σε παλαιότερο ναό των Αποστόλων Πέτρου και Παύλου, που αναφέρεται ότι είχε καταστραφεί από τους Οθωμανούς σε αντίποινα για την επανάσταση των αρματολών της Υπάτης. Ο ξυλόγλυπτος διάκοσμος του ναού είναι ιδιαίτερα αξιόλογος, με ένθετα στοιχεία από ελεφαντόδοντο. Στον περιβάλλοντα χώρο του ναού σώζονται αρχιτεκτονικά μέλη…
-
Ι.Ν. Αγίου Γεωργίου Υπάτης
Ο Άγιος Ηρωδίων ήταν ένας από τους 70 Αποστόλους και πρώτος Επίσκοπος Νέων Πατρών (Υπάτης). Στο χώρο του Γυμνασίου της Υπάτης εντοπίστηκαν κατάλοιπα του αρχικού ναού του Αγίου Ηρωδίωνα, τα οποία κατέγραψε ο Γ. Λαμπάκης σε επίσκεψή του εκεί το 1896. Λίγα χρόνια αργότερα, καθώς τα κατάλοιπα της αρχικής αυτής βασιλικής, χρονολογούμενης από τον Δ. Πάλλα τον 7ο μ.Χ. αιώνα, είχαν καταστραφεί κατά την ανέγερση του Γυμνασίου, ανοικοδομείται νέος ναός αφιερωμένος στον Άγιο Ηρωδίωνα, στο κοιμητήριο του χωριού. Την εικόνα του Αγίου, ο Λαμπάκης την εντόπισε στην εκκλησία του Αγίου Γεωργίου.
-
Ι. Ν. Αγίας Σοφίας Υπάτης
Ο ναός της Αγίας Σοφίας βρίσκεται στο ανατολικό ύψωμα στην είσοδο της Υπάτης. Είναι μια μικρή μονόκλιτη εκκλησία με νάρθηκα και ξύλινη στέγη που καλύπτεται με κεραμίδια. Μετά το ολοκαύτωμα της Υπάτης, στις 17 Ιουνίου 1944, η Αγία Σοφία χρησιμοποιήθηκε για ένα διάστημα ως ενοριακός ναός, αντί του Αγίου Νικολάου που είχε καεί από τα γερμανικά στρατεύματα. Μεταξύ 1978 και 1995 ανακαινίστηκε συστηματικά και πήρε τη σημερινή του…
-
Ιερά Μονή Αγάθωνος
Η Ιερά Μονή Αγάθωνος είναι ένα ιστορικό μοναστήρι του 14ου–15ου αιώνα, χτισμένο στις πλαγιά του όρους Οίτη. Ιδρύθηκε από τον Όσιο Αγάθωνα και είναι αφιερωμένη στην Κοίμηση της Θεοτόκου. Η μονή αποτέλεσε σημαντικό καταφύγιο των αγωνιστών κατά την Επανάσταση του 1821 και σήμερα είναι πασίγνωστη για τη θαυματουργή εικόνα της Παναγίας, το άφθαρτο σκήνωμα του Αγίου Βησσαρίωνος του Αγαθωνίτου, καθώς και για το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Οίτης που φιλοξενεί στις εγκαταστάσεις της.
-
Ιερά Μονή Προφήτη Ηλία Ζελίου και Αγίου Σεραφείμ στη θέση Κάρκαρη Δήμου Αμφίκλειας-Ελάτειας
Η Ι.Μ. Προφήτη Ηλία στη θέση «Κάρκαρη» Ζελίου βρίσκεται σε απόσταση περίπου 11χλμ. από τον οικισμό Ζέλι του Δήμου Αμφίκλειας-Ελάτειας και αποτελείται από το καθολικό και συγκρότημα κελιών. Το καθολικό αρχικά ήταν τρίκλιτη βασιλική, αλλά στη σημερινή του μορφή είναι μονόχωρος, καμαροσκεπής ναός, κοσμημένος με τοιχογραφίες του τέλους του 18ου αιώνα. Τα κελλιά διατάσσονται γύρω από την κεντρική αυλή σε διώροφα κτίρια με ξύλινα…
-
Παρεκκλήσιο Αγ. Σεραφείμ στον Άγιο Σεραφείμ
Στο παραλιακό χωριό Άγιος Σεραφείμ, που βρίσκεται επάνω στο πέταλο του Μαλιακού Κόλπου και είναι γνωστό για τον παρακείμενο υγροβιότοπό του, βρίσκεται ο ομώνυμος ενοριακός ναός αλλά και παρακείμενο παρεκκλήσιο, που εορτάζουν στις 6 Μαΐου. Στον ενοριακό ναό φυλάσσονται σημαντικά κειμήλια .
-
Ι. Ν. Αγίου Αθανασίου Ελάτειας
Ο Άγιος Αθανάσιος είναι ένα μικρό εκκλησάκι που βρίσκεται στον αρχαιολογικό χώρο της Ελάτειας. Πρόκειται για έναν μακρόστενο ναό με τρίπλευρη αψίδα ιερού και στέγη καλυμμένη με κεραμίδια. Είναι κατασκευασμένος τον 18ο αιώνα, αλλά έχει και παλαιότερες βυζαντινές φάσεις, ίσως του 13ου-14ου αιώνα, που διακρίνονται στα κατώτερα τμήματα των τοίχων και στην ανατολική πλευρά με την αψίδα του ιερού. Στα οθωμανικά χρόνια, στην…
-
Ι.Ν. Αγίου Δημητρίου Ελάτειας
Ο Ι.Ν. Αγίου Δημητρίου Ελάτειας είναι ο ενοριακός ναός της Ελάτειας. Είναι σταυροειδής εγγεγραμμένος ναός με τρούλο και τριάψιδο ιερό. Ανεγέρθηκε στα τέλη του 19ου αι.
-
Ι. Ν. Αγίου Νικολάου του εν Βουνένοις στον Έξαρχο
Ο ναός του Αγίου Νικολάου βρίσκεται σε μικρή απόσταση από το χωριό Έξαρχος, ανάμεσα στις αρχαίες πόλεις Υάμπολη και Άβες της επαρχίας Λοκρίδας. Είναι αφιερωμένος στον Άγιο Νικόλαο τον Νέο (ή τον εν Βουνένοις), βυζαντινό στρατιωτικό που σκοτώθηκε στις αρχές του 10ου αιώνα, ενδεχομένως κατά την αραβική επιδρομή στη Δημητριάδα το 901-902, και καθιερώθηκε ως μάρτυρας και τοπικός άγιος.Ο κυρίως ναός είναι σταυροειδής εγγεγραμμένος…
-
Ι. Ν. Αγίου Δημητρίου Μαυρίλο
Ο ναός του Αγίου Δημητρίου στο Μαυρίλο είναι κατασκευασμένος το 1728 και βρίσκεται στη νότια πλευρά της ευρύχωρης κεντρικής πλατείας του χωριού. Είναι μια βασιλική με πέτρινους τοίχους και ξύλινη κεραμοσκέπαστη στέγη. Εσωτερικά έχει πλούσιο τοιχογραφικό διάκοσμο του 18ου αιώνα. Ο ναός φημίζεται επίσης για τον περίφημο ξυλόγλυπτο διάκοσμό του, που περιλαμβάνει το αριστοτεχνικό τέμπλο, τον επιβλητικό χορό των Αποστόλων, τον…
-
Ιερά Μονή Μεταμορφώσεως του Σωτήρος Καμένων Βούρλων
Η Ι.Μ. Μεταμορφώσεως του Σωτήρος Καμένων Βούρλων βρίσκεται σε υψόμετρο 310μ. επάνω στο όρος Κνημίς και εποπτεύει την κωμόπολη-λουτρόπολη των Καμένων Βούρλων. Χρονολογείται πιθανόν τον 11ο αιώνα και είναι κτισμένη με την πλινθοπερίκλειστη τεχνική. Ενσωματωμένα σπόλια υποδεικνύουν την ύπαρξη εκεί προγενέστερου ναϊκού οικοδομήματος που αποδίδεται στην Αρτέμιδα. Κατά τη διάρκεια της Επανάστασης οι μοναχοί προσέφεραν υπηρεσίες στους αγωνιστές, ενώ το 1834 η μονή διαλύθηκε με το διάταγμα του Όθωνα. Τα προσκτίσματά της (κελλιά, τράπεζα) είχαν καταπέσει αλλά το 1963 άρχισε η αναστήλωσή της. Η μονή επανιδρύθηκε το 1975.
-
Ιερά Μονή Αγίας Παρασκευής Σπαρτιάς
Η Ιερά Μονή Αγίας Παρασκευής Σπαρτιάς βρίσκεται λίγο έξω από το ομώνυμο χωριό. Ο μοναχισμός στην περιοχή πρέπει να έχει τις ρίζες του στο Βυζάντιο βάσει των τοπωνυμίων «Μετόχι» (η παλαιότερη θέση της μονής) και «Σκηταριά» (η τωρινή θέση της μονής). Στην περιοχή έχουν βρεθεί κιβωτιόσχημοι τάφοι ελληνιστικής εποχής. Αρχικά ήταν ανδρική μονή, η οποία διαλύθηκε και ο τελευταίος ηγούμενός της πήρε το αρχείο μαζί του στο Άγιο Όρος.