«Θεοτοκοφρούρητος Φθία»
Προσκυνήματα (εκκλησίες, μονές, ιερά κειμήλια) της Θεοτόκου
-
Ι. Ν. Παναγίας Δέσποινας Λαμίας
Ο Ιερός Ναός Παναγίας Δέσποινας είναι ενοριακός ναός κοντά στο Κάστρο της Λαμίας. Ανεγέρθηκε το 1730 επάνω σε παλαιότερο ναό των Αποστόλων Πέτρου και Παύλου, που αναφέρεται ότι είχε καταστραφεί από τους Οθωμανούς σε αντίποινα για την επανάσταση των αρματολών της Υπάτης. Ο ξυλόγλυπτος διάκοσμος του ναού είναι ιδιαίτερα αξιόλογος, με ένθετα στοιχεία από ελεφαντόδοντο. Στον περιβάλλοντα χώρο του ναού σώζονται αρχιτεκτονικά μέλη…
-
Ι.Ν. Γενεσίου της Θεοτόκου - Αντινίτσα
Η Ι.Μ. Γενεσίου Θεοτόκου Αντινίτσης βρίσκεται στις πλαγιές του όρους Όθρυς σε υψόμετρο 900 μέτρων. Το αρχικό κτίσμα ήταν ένα από τα πιο παλιά εκκλησιαστικά μνημεία της Φθιώτιδας. Δυστυχώς το κτήριο αυτό καταστράφηκε σχεδόν ολοσχερώς από τα γερμανικά στρατεύματα Κατοχής στις 13 Ιουνίου 1944. Την μονή επισκέφθηκε και περιέγραψε ο Αναστάσιος Ορλάνδος στα 1930. Η μονή συμμετείχε ενεργά στην Επανάσταση του 1821. Το 1833 συγχωνεύθηκε με τη Μονή Αγάθωνος. Η σημερινή μονή άρχισε να ανοικοδομείται το 1969.
-
Μονή Γενεσίου της Θεοτόκου - Δαμάστα
Αναφορές στον Δυοβουνιώτη και στην μάχη της Αλαμάνας, της οποίας η τελική φάση συνδέεται με τη μονή.
-
Ι.Ν. Ευαγγελισμού της Θεοτόκου Καλαποδίου
Ο Ιερός Ναός Ευαγγελισμού της Θεοτόκου είναι ο κεντρικός ενοριακός ναός στο Καλαπόδι Φθιώτιδας (του Δήμου Λοκρών). Η εκκλησία αποτελεί το θρησκευτικό κέντρο του χωριού, συνεχίζοντας τη μακρά λατρευτική παράδοση της περιοχής η οποία είναι παγκοσμίως γνωστή για τον γειτονικό αρχαιολογικό χώρο των αρχαίων ιερών της Αρτέμιδος και του Απόλλωνα.
-
Ι.Μ. Κοιμήσεως της Θεοτόκου Αγίας Μαρίνας Λοκρίδας
Η Ιερά Μονή Κοιμήσεως Θεοτόκου Αγίας Μαρίνας βρίσκεται στους πρόποδες του Παρνασσού, σε υψόμετρο 720 μέτρων, κοντά στο ομώνυμο χωριό που ανήκει στη Δ.Ε. Τιθορέας, του Δήμου Αμφίλειας-Ελάτειας. Γύρω από τη μονή υπάρχουν ίχνη υστεροβυζαντινών οχυρώσεων, τα οποία ανακαινίσθηκαν το 1708. Η μονή συμμετείχε στην Ελληνική Επανάσταση, ενώ το 1833 αναγκάστηκε να κλείσει με το διάταγμα του Όθωνα, καθώς είχε λιγότερους από 5 μοναχούς. Το 1980 ανακαινίστηκε και σήμερα λειτουργεί ως γυναικεία μονή.
-
Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Παλαιοβράχας
Ο ναός της Κοιμήσεως Θεοτόκου στην Παλαιοβράχα Σπερχειάδας είναι μια τρουλαία βασιλική, που κτίστηκε ως ενοριακός ναός και χρονολογείται ακριβώς, χάρη σε κτητορική επιγραφή, το 1875. Δείγμα της ανάπτυξης της εκκλησιαστικής τέχνης στην περιοχή της Σπερχειάδας στον ύστερο 19ο αιώνα, ξεχωρίζει για τον επιμελημένο ξυλόγλυπτο διάκοσμό της, έργο ονομαστών Μετσοβιτών ταλιαδόρων της εποχής.